Stel u een oprichter voor die het dagelijks bestuur heeft overgedragen aan de volgende generatie. Hij opent niet langer het kantoor, geeft geen leiding meer aan personeel en belt niet meer iedere klant. Toch controleert hij eenmaal per maand de bankpositie, keurt hij een grote betaling goed en spreekt hij een belangrijke klant. In zijn agenda staat hij als gepensioneerd. De BV laat mogelijk een ingewikkelder beeld zien.
Die spanning stond centraal in een uitspraak van Rechtbank Gelderland uit juli 2026, ECLI:NL:RBGEL:2026:5528. De zaak ging over een gepensioneerde dga die voor 2021 een gebruikelijk loon van €12.000 bepleitte. Hij wees op de teruggelopen bedrijfsactiviteiten en stelde dat hij één dag per maand werkte. De inspecteur stelde het loon voor 2021 vast op €47.000, inclusief de bijtelling voor de auto van de zaak.
De rechtbank accepteerde dat leeftijd een aanwijzing kan zijn voor deeltijdwerk. Zij oordeelde dat de oprichter de activiteiten van de vennootschappen, zijn werkzaamheden en de tijd die hij aan iedere vennootschap besteedde onvoldoende had toegelicht om het lagere loon te onderbouwen.
The current number is different
De €47.000 uit de uitspraak ziet op 2021. Dat is niet het bedrag van vandaag. Volgens de guidance van de Belastingdienst wordt het gebruikelijk loon voor 2026 getoetst aan het hoogste van drie maatstaven: het loon voor de meest vergelijkbare dienstbetrekking, het loon van de werknemer met het hoogste loon binnen de vennootschap of een verbonden vennootschap, en €58.000.
Die €58.000 is slechts één onderdeel van de toets. Een lager loon kan passend zijn wanneer een vergelijkbare dienstbetrekking daartoe aanleiding geeft en het lagere bedrag aannemelijk wordt gemaakt. De zakelijke vraag is of de vennootschap dat lagere loon kan verklaren aan de hand van het werk dat de dga daadwerkelijk verricht. DGA daadwerkelijk verricht.
De uitspraak van Gelderland bevat een duidelijke les over informeel met pensioen gaan. Een oprichter kan zich oprecht en in belangrijke mate hebben teruggetrokken. Maar als de overgang vooral uit gesprekken bestaat, wordt het steeds lastiger de loonadministratie te verdedigen. Een pensioendatum verandert het persoonlijke leven, maar herschrijft niet de administratie van de onderneming.
One day can still carry responsibility
Het aantal uren doet ertoe, maar is niet de volledige maatstaf voor de rol van een oprichter. Eén dag voor routinematige administratie is iets anders dan één dag waarop financiering wordt goedgekeurd, over een contract wordt onderhandeld of wordt besloten of de onderneming een investering moet verkopen. Weinig tijd kan nog steeds samengaan met vergaande beslissingsbevoegdheid.
Juist op dit punt zijn directeur-grootaandeelhouders vaak slordig met hun vastlegging. De oprichter ontvangt niet langer een volledig loon, maar blijft bestuurder. Iemand anders leidt de bedrijfsvoering, terwijl de bank nog altijd zijn goedkeuring verlangt. Het contact met klanten is incidenteel, hoewel de grootste klant hem nog steeds belt zodra er iets misgaat.
Een verdedigbare loonpositie begint met een eerlijke beschrijving van wat resteert. Die beschrijving kan gaan over taken, uren, bevoegdheden, klantcontact en de persoon die het dagelijks werk heeft overgenomen. Ook is een geloofwaardige vergelijking nodig met een dienstbetrekking die aansluit bij de beperktere rol.
Alleen “één dag per maand” naast de loonberekening zetten, is te mager als uit de rest van de onderneming nog steeds bestuurlijke invloed blijkt.
The company structure must match the story
De vraag wordt ingewikkelder wanneer de oprichter boven een werkmaatschappij een holding-bv houdt. Welke entiteit ontvangt de werkzaamheden? Werkt de oprichter voor de holding, voor de werkmaatschappij of voor meerdere deelnemingen? Managementovereenkomsten en facturen zijn relevant, maar de dagelijkse werkelijkheid is dat evenzeer.
Een in juli 2026 gepubliceerd standpunt van de Kennisgroepen van de Belastingdienst ging over een specifieke structuur met een holding-bv, een belang van 6% in een werk-bv en een echte overeenkomst van opdracht. Binnen die structuur werkte de persoon uitsluitend voor de holding. De beoordeling van het gebruikelijk loon vond daarom op holdingniveau plaats.
Het standpunt ziet op een afgebakende feitenconstellatie, maar heeft een bredere praktische betekenis. Een groep moet dezelfde werkzaamheden niet verschillend omschrijven in de loonadministratie, overeenkomsten, facturen en bestuursverslagen. Als een holding managementvergoedingen in rekening brengt terwijl de oprichter persoonlijk de werkmaatschappij aanstuurt, vraagt de structuur om een nadere beoordeling. Etiketten bepalen niet waar de werkzaamheden worden verricht.
Voor een kleine familiegroep is dit governance in de meest concrete betekenis. Iedereen die erbij betrokken is, moet weten wie beslist, wie adviseert, wie de onderneming vertegenwoordigt en welke vennootschap voor die werkzaamheden betaalt. Juist bij pensionering lopen die rollen vaak door elkaar, terwijl de vastlegging dan voor meer duidelijkheid zou moeten zorgen.
Payroll, dividends, and cash must agree
Een laag DGA-loon Een laag DGA-loon is geen op zichzelf staande keuze voor de loonadministratie. Het heeft gevolgen voor de inkomstenbelasting, de liquiditeit van de vennootschap en het bedrag dat beschikbaar lijkt voor dividend of andere uitgaven. Een latere looncorrectie kan volgen nadat dat geld al ergens anders aan is besteed.
Denk opnieuw aan de gepensioneerde oprichter. Hij heeft zijn huishoudelijke inkomen afgestemd op pensioenuitkeringen en een bescheiden loon. De bv heeft ingehouden middelen als werkkapitaal aangehouden. Een latere looncorrectie kan beide plannen doorkruisen, terwijl belastingrente daar nog een extra kostenpost aan toevoegt.
De zwakte zit zelden alleen in het bedrag. De loonadministratie, de liquiditeitsplanning en de feitelijke rol van de oprichter zijn vaak gebaseerd op verschillende versies van de onderneming.
Een rustige aanpak begint met een gedateerde evaluatie van de overgang. Uit de bedrijfsadministratie moet blijken welke taken zijn beëindigd, welke zijn gebleven, aan wie bevoegdheden zijn gedelegeerd en hoe het loon is vastgesteld. Notulen van bestuursvergaderingen, agenda’s, overeenkomsten, managementfacturen, arbeidsvoorwaarden en loonboekingen moeten hetzelfde verhaal vertellen.
Pensionering is binnen een DGA-onderneming zelden één enkel moment. Meestal gaat het om een geleidelijke overdracht van beslissingen, relaties en verantwoordelijkheid. De Nederlandse fiscale regels bieden ruimte om rekening te houden met de feiten van die overgang. Zij verlangen wel dat die feiten zichtbaar zijn.
De oprichter kan minder gaan werken en een lager loon kan dan passend zijn. De doorslaggevende stap is niet dat pensionering in de agenda wordt gezet. Het gaat erom dat de vennootschap daadwerkelijk heeft leren functioneren zonder de oude rol.
Wilt u bespreken wat dit betekent voor uw bedrijf?
De data, bronnen en analyse achter dit artikel zijn uitgevoerd door Paolo Maria Pavan. AI is niet gebruikt om bronnen te identificeren, de feitelijke basis op te bouwen of het analytische oordeel in dit artikel te vormen. AI is alleen gebruikt als hulpmiddel bij het opstellen. De definitieve Nederlandse tekst is persoonlijk nagekeken, geredigeerd en goedgekeurd door Paolo Maria Pavan voor publicatie.
Bronnen
- Gepensioneerde dga ontkomt niet aan gebruikelijk loon - Taxence
- Rechtspraak - Retired DGA, continued activity and proof for a lower customary salary
- Belastingdienst - Current 2026 customary-salary threshold and routes to a lower amount
- Belastingdienst Kennisgroepen - Holding and operating-company allocation of DGA work
- Wettenbank - Statutory basis for customary salary
- Rijksoverheid, Ministry of Finance
