De aangifte inkomstenbelasting is geaccepteerd. De aanslag komt binnen zonder correctie. Een ondernemer sluit het dossier, actualiseert de kasprognose voor het huishouden en gaat ervan uit dat de hypotheekrenteaftrek definitief is geregeld.
Dat vertrouwen kan duur uitpakken.
Op 9 juni 2026 deed Gerechtshof Den Haag uitspraak over een aanslag inkomstenbelasting over 2020 na een echtscheiding. In ECLI:NL:GHDHA:2026:2286 claimde de belastingplichtige € 7.378 aan hypotheekrente terwijl hij in de voormalige echtelijke woning woonde.
In 2020 had hij een geregistreerd eigendomsbelang van 50%. Zijn voormalige partner behield de andere helft tot 12 december 2022. Het hof handhaafde een beperkte aftrek, omdat hij niet had aangetoond dat hij economisch eigenaar was van haar aandeel.
Ook de eerdere aangiften speelden een rol in het geschil. De aangifte over 2019 doorliep het selectieproces zonder handmatige controle. De aanslag over 2021 volgde de aangifte door een administratieve fout, ondanks eerdere berichten dat de positie met betrekking tot de hypotheekrente zou worden gecorrigeerd.
Dit is een zaak over de inkomstenbelasting van een particulier. Voor een ondernemer is de scheidslijn tussen huishoudelijke belasting en geld in de onderneming vaak dunner dan de juridische structuur doet vermoeden.
Three records, one tax position
Na een scheiding kan degene die de hypotheek betaalt zich al lang volledig eigenaar voelen voordat de juridische en fiscale positie dat weerspiegelt. De ene voormalige partner blijft in de woning, betaalt iedere maand de volledige termijn en regelt het onderhoud. De andere is verhuisd.
Aan de keukentafel kan de regeling eenvoudig lijken. De fiscale behandeling stelt nauwkeurigere vragen. Wie is eigenaar van de woning? Wie draagt de kwalificerende eigenwoningschuld? Wie betaalt de rente? Wie ontvangt de waardestijging en draagt het verlies? Houdt een deel van een betaling verband met onderhoud?
Die vragen horen bij elkaar, maar kunnen tot verschillende percentages leiden.
Volgens de guidance van de Belastingdienst hangt de aftrekbare rente samen met het aandeel van de belastingplichtige in de kwalificerende eigenwoningschuld. Het eigenwoningforfait volgt het eigendomsbelang. Rente die iemand betaalt boven zijn eigen aandeel in de schuld kan als partneralimentatie in aanmerking komen als aan de verplichting en de voorwaarden daarvoor is voldaan.
In de praktijk lijkt dit op een aansluiting tussen drie administraties: eigendom van de woning, hypotheekschuld en bankbetalingen. Het echtscheidingsconvenant verbindt die gegevens, maar de formulering ervan moet aansluiten bij de manier waarop beide voormalige partners feitelijk handelen.
Als het convenant iets anders zegt dan het kadaster en de bankrekening weer iets anders laat zien, rust op de aangifte een kwetsbare positie.
Acceptance is not closure
In juni 2026 legde de Belastingdienst uit hoe aangiften inkomstenbelasting door geautomatiseerde aanslag- en selectiesystemen gaan. De systemen vergelijken aangiften met eerdere jaren en met informatie van banken en werkgevers. Een hypotheekrenteaftrek die niet in verhouding staat tot de hypotheekschuld kan leiden tot een verzoek om gegevens en toelichting.
Een aanslag kan de verwerking op dat moment afronden. Een dossier met samenhangende gegevens biedt een steviger basis voor de kasplanning.
Ondernemers kennen de aantrekkingskracht van administratieve afronding. De btw-aangifte is ingediend. De salarisadministratie is verwerkt. De jaarrekening is ondertekend. Toch vraagt een ingediende aangifte om een ander soort vertrouwen dan een positie die de administratie ook bij controle kan dragen.
Een latere verdeling van de woning kan een nieuwe fiscale vraag oproepen, ook als de hypotheek nog steeds aanvoelt als dezelfde huishoudelijke lening. In een in 2023 gepubliceerde kennisgroepstandpunt kwalificeerde een verondersteld aandeel in een aflossingsvrije lening niet als eigenwoningschuld na de verkrijging van het economische eigendomsbelang van een voormalige partner.
De nieuwe schuld voldeed niet aan de toepasselijke aflossingsvoorwaarde. De praktische les gaat over timing. Een overdracht, herfinanciering, schuldoverneming of ontslag uit hoofdelijke aansprakelijkheid verdient op de datum waarop die plaatsvindt een nieuwe fiscale beoordeling. Vertrouwde maandelijkse betalingen kunnen een gewijzigde fiscale kwalificatie verhullen.
Where private tax reaches the company
Ga terug naar de ondernemer die de aanslag als afronding beschouwde. Het verwachte fiscale voordeel kan hebben meegespeeld in een dividendplanning voor de zomer. Het kan het benodigde salaris voor de huishoudelijke kosten hebben verlaagd. Een zelfstandige kan op de teruggaaf hebben gerekend terwijl hij geld reserveerde voor btw en inkomstenbelasting.
Een correctie verandert die berekeningen nadat andere verplichtingen al zijn aangegaan. Rekeningen zijn betaald, voorraad is ingekocht of geld is gereserveerd voor lonen, huur en belasting.
Voor belastingplichtigen met een hoger inkomen moet ook de waarde in cash in 2026 zorgvuldig worden vastgesteld. Als het inkomen uit werk en woning vóór aftrekposten hoger is dan € 78.426, zijn hypotheekrente en andere aftrekbare kosten voor de eigen woning aftrekbaar tegen maximaal 37,56%.
Zelfs een geldige aftrek kan daardoor minder voordeel opleveren dan de belastingplichtige op basis van het hoogste marginale tarief verwacht.
Mijn voorkeur is om verwacht privébelastingvoordeel buiten het beschikbare bedrijfskapitaal van de BV te houden totdat de eigendoms-, schuld- en betalingsgegevens op elkaar aansluiten. Dat is kasdiscipline, zeker als een dividend, salaris of rekening-courantlening met de aandeelhouder afhankelijk is van de privéliquiditeit.
De controle kan beperkt blijven. Voor ieder relevant jaar moeten de gegevens het eigendomspercentage, het aandeel in de kwalificerende schuld, de betaalde rente, de geclaimde aftrek en een eventuele behandeling als partneralimentatie laten zien. Data zijn van belang, vooral rond overdrachten, herfinanciering en wijzigingen in de betalingsverantwoordelijkheid.
Dit maakt van een echtscheiding geen fiscaal onderzoek. Het erkent dat gezinsafspraken invloed kunnen hebben op het belastbare inkomen, de privéliquiditeit en het bedrag dat een ondernemer van de onderneming verwacht te kunnen opnemen.
De bruikbare conclusie is ook de rustige conclusie. De volledige hypotheek betalen is niet genoeg om de aftrek vast te stellen. Een eerdere aanslag evenmin. Betrouwbare kasplanning begint wanneer eigendomsdocumenten, leningvoorwaarden, het convenant, bankbetalingen en de aangifte één samenhangend verhaal vertellen.
Need to know whether private tax exposure could affect company cash? We can review the records and cash planning with you
The data, sourcing, and analysis behind this article were conducted by Paolo Maria Pavan. AI was not used to identify sources, build the factual basis, or produce the analytical judgment contained here. AI was used only as a drafting aid. The final English text was personally reviewed, edited, and approved by Paolo Maria Pavan before publication.
References
- Geen gewekt vertrouwen over aftrek eigenwoningrente - Taxence
- Rechtspraak - Court ruling on justified reliance and mortgage-interest deduction
- Belastingdienst - Ownership share, debt share and mortgage-interest deduction after separation
- Belastingdienst - Divorce covenant, actual performance and economic ownership
- Belastingdienst Kennisgroepen - Economic ownership transfer and the post-2013 repayment condition
- Belastingdienst Newsroom - Return processing, evidence requests and automated assessments
- Belastingdienst - 2026 value of owner-occupier deductions for higher incomes
- Rechtspraak
